AKCJONARIUSZ
osoba posiadająca akcje spółki akcyjnej lub spółki komandytowo-akcyjnej ( imienne albo na okaziciela), nieponosząca osobistej odpowiedzialności za zobowiązania spółki. Akcjonariusz jest zobowiązany jedynie do określonych w statucie świadczeń na rzecz spółki.
AUKCJA
sposób zawarcia umowy określony w Kodeksie cywilnym, polegający na wyborze kontrahenta, który zaproponował najkorzystniejsze dla zainteresowanego warunki umowy (najczęściej cenę) - ocenione według wskazanych przez niego kryteriów. Ma charakter ustny.
wekslowe
ADHEZYJNA UMOWA
typ - sposób zawarcia umowy, umowa charakterze "przystąpieniowym"; zawierana w ten sposób, że wola jednej ze stron umowy ograniczona jest do wyrażenia woli zawarcia/ niezawarcia umowy (np. umowa o przewóz koleją, tramwajem).
AGENT
osoba przyjmująca zlecenie w umowie agencyjnej. Treścią umowy agencyjnej jest zobowiązanie się agenta w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, do stałego pośredniczenia, za wynagrodzeniem, przy zawieraniu umów z klientami na rzecz dającego zlecenie przedsiębiorcy, albo do zawierania ich w jego imieniu.
AKCEPT
Zgoda na przyjęcie na siebie zobowiązania do spełnienia jakiegoś świadczenia we własnym imieniu, ale na rachunek (czyli ze skutkiem ekonomicznym) innej osoby, poświadczona przez podpis na dokumencie, charakterystyczna w obrocie wekslowym.
AKCJA
Jest to dokument, który wydaje spółka akcyjna. Akcja może być imienna (wskazuje z imienia i nazwiska, kto może wykonywać prawa akcjonariusza) albo na okaziciela (wtedy uprawnionym z akcji jest każdorazowy jej posiadacz) i jest dokumentem, który można zbywać. Termin ten określa także ile wynosi udział osoby posiadającej akcję w majątku tej spółki oraz jakie prawa jej przysługują.
AKCYJNA SPÓŁKA
jest to spółka kapitałowa, której głównym założeniem jest połączenie kapitałów należących do różnych osób. Spółka akcyjna może być zawiązana przez jedną albo więcej osób, wyklucza się jednak możliwość zawiązania jej wyłącznie przez jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Do powstania spółki akcyjnej wymaga się: 1) zawiązania spółki, w tym podpisania statutu przez założycieli, 2) wniesienia przez akcjonariuszy wkładów na pokrycie całego kapitału zakładowego (powinien on wynosić co najmniej 500.000 złotych z zastrzeżeniem, że wartość nominalna jednej akcji nie może być niższa niż 1 złoty) 3) ustanowienia zarządu i rady nadzorczej, 4) wpisu do rejestru. Zawiązanie spółki akcyjnej następuje z chwilą objęcia wszystkich akcji.
AKT NOTARIALNY
dokument urzędowy sporządzany przez notariusza lub asesora notarialnego (w określonych przepisami okolicznościach, poza terytorium RP, może być sporządzony przez konsula), który potwierdza dokonanie określonej czynności prawnej. Sporządza się go, gdy obowiązek taki wynika z przepisów prawa lub gdy wolę taką wyrażą strony.taką w
AKT OSKARŻENIA - pismo procesowe oskarżyciela skierowane do sądu, żądające orzeczenia o winie i karze. Zawiera wskazanie sprawcy przestępstwa, opis zarzucanego mu czynu i uzasadnienie oskarżenia. Akt oskarżenia oskarżyciela publicznego kończy postępowanie przygotowawcze i przedstawia się go sądowi wraz z aktami sprawy
AKTA SPRAWY - zbiór dokumentów odnoszących się do konkretnej sprawy sądowej lub prokuratorskiej. Akta każdej sprawy są umieszczone w oddzielnej okłaące, sporządzonej według wzoru i oznaczonej sygnaturą. Karty znajdującą się w aktach sprawy są zszyte i ponumerowane. Jeden tom akt sprawy może zawierać do 200 kart.
Akt stanu cywilnego
Akt stanu cywilnego to udokumentowanie przez urzędnika stanu cywilnego w księdze stanu cywilnego faktów:
1) urodzenia, 2) małżeństwa 3) zgonu danej osoby. Akt stanu cywilnego jest dowodem zdarzenia nim objętego, a ewentualne niezgodności treści tegoż aktu ze stanem faktycznym mogą być sprostowane wyłącznie w postępowaniu sądowym.
ALIBI
środek dowodowy (każdego rodzaju) świadczący o tym, że dana osoba nie mogła dopuścić się zarzucanego czynu.
ALIMENTY
świadczenia na rzecz członków rodziny, polegające na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Regularne i obowiązkowe.
ALIMENTACYJNY OBOWIĄZEK
jest to obowiązek dostarczenia środków utrzymania (celem zaspokojenia normalnych, bieżących potrzeb uprawnionego w postaci np. pożywienia, ubrania, opału itp.), a w miarę potrzeby także środków wychowania (powinność starań o zdrowie uprawnionego, jego rozwój fizyczny i umysłowy, wykształcenie) obciążający co do zasady krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Może on dotyczyć także innych osób bliskich np. ojca wobec dziecka pozamałżeńskiego, ojczyma i macochy wobec pasierba. Zakres świadczeń alimentacyjnych jest uzależniony od usprawiedliwionych potrzeb osoby uprawnionej oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości osoby zobowiązanej.
AMNESTIA – jednorazowe darowanie lub złagodzenie kar lub środków karnych orzeczonych za popełnione przestępstwa lub wykroczenia określonego rodzaju, poprzez wydanie aktu prawnego. Amnestia jest aktem generalnym i wymaga formy ustawowej. Amnestia jest adresowana do osób spełniających określone w ustawie kryteria, a nie do konkretnych adresatów.
AMORTYZACJA
termin oznaczający zmniejszenie lub utratę wartości jakiejś rzeczy na skutek jej zużycia w wyniku normalnego używania. Termin ten jest stosowany w odniesieniu do środków trwałych, np. przyjmuje się, że w ciągu roku używania telefonu komórkowego jego zużycie wynosi 20% wartości początkowej, czyli tyle traci on na wartości w tym czasie.
APELACJA- (z łaciny appellatio - odwołanie się), pismo procesowe wnoszone do sądu odwoławczego (II instancji) przez stronę postępowania sądowego (karnego lub cywilnego) z żądaniem zmiany lub uchylenia wyroku wydanego przez sąd I instancji.
Apelacja jest środkiem kontroli orzeczeń (wszystkich wyroków i postanowień orzekających co do istoty sprawy) sądów pierwszej instancji. Po wniesieniu przez stronę apelacji, postępowanie w sprawie toczy się na nowo przed sądem apelacyjnym, który może zmienić lub utrzymać w mocy zaskarżone orzeczenie.
APLIKACJA - praktyka, mająca przygotować do zawodu sędziego, adwokata, prokuratora, notariusza, radcy lub pracownika administracji państwowej. W Polsce wyróżnia się m.in. aplikację: sądową, prokuratorską, adwokacką, notarialną, radcowską i referendarską. Aplikacja odbywa się w określonym czasie, niezbędnym do pełnego przygotowania się do wykonywania zawodu lub objęcia stanowiska w wymiarze sprawiedliwości i kończy się zdaniem stosownego egzaminu.
APORT
wkład wspólnika do spółki przyjmujący w całości lub w części charakter świadczenia niepieniężnego.
ARESZTOWANIE TYMCZASOWE
To pozbawienie wolności oskarżonego (lub podejrzanego, któremu przedstawiono zarzuty w postępowaniu przygotowawczym) na podstawie postanowienia sądu. Aresztowanie ma na celu zabezpieczenie prawidłowego przebiegu postępowania sądowego i może być stosowane tylko, jeśli zachodzą przyczyny wyraźnie wskazane w prawie. Aresztowania można dokonać na ściśle oznaczony czas, sąd pierwszej instancji może tego dokonać na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy.
ASESOR - urzędnik prokuratury, sądu lub notariatu, który odbył odpowiednią aplikację ale nie uzyskał jeszcze nominacji.
AUDYT
Audytem określa się rozmaite działania przeprowadzane przez podmioty kontrolujące dane zakresy działania danych firm. Możemy zatem mieć do czynienia z audytem księgowym, finansowym, energetycznym, prawnym. Jednym słowem audyt jest zbiorczą opinią ukazującą stan /kondycję/ danej firmy na danej płaszczyźnie.
AVAL
jest to instytucja prawa wekslowego, która polega na bezwarunkowym poręczeniu długu wekslowego. Aval może być umieszczony zarówno na wekslu, jak i na przedłużku. Jeżeli awal zostanie umieszczony na przedniej stronie weksla, to wówczas sam podpis poręczyciela uważany jest za podpis wystawcy, natomiast gdy umieszczony jest na stronie odwrotnej wymaga dodania oświadczenia poręczyciela (np. poręczam). Aval może obejmować całą lub tylko część kwoty weksla.